ÇOMÜ Açık Erişim Sistemi Yönergesi

Üniversite Senatosu’nun 08.08.2014 tarihli toplantısının 04 sayılı kararında kabul edilmiştir.

POLİTİKA BAŞLIĞI

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) bünyesinde eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri neticesinde oluşan her türden akademik çalışmalar için açık erişim, kurumsal arşivleme, uzun dönemli derleme ve dijital koruma.

BAĞLAM

Günümüzde pek çok üniversite misyon ve vizyonunu; "bilimsel bilgi üretiminde mükemmele ulaşabilmek ve üretilen bu bilginin ulusal/uluslararası alanda yeni ürünler ve hizmetler ortaya konulmasında öncülük etmesini sağlayabilmek" çerçevesinde oluşturmaya çalışmaktadır. Bu nedenle, akademisyenlerin ve araştırmacıların üretmiş oldukları bilimsel bilgi, diğer meslektaşları tarafından bilimsel etik kuralları çerçevesinde özgürce erişilebilir olmalıdır. Akademik bilgiye erişim özgürlüğü, akademik camia için daha nitelikli bilgi ve buna dayalı ürün ve hizmetler meydana getirilmesini sağlayacak çok önemli bir destek faktörüdür.

1992 yılında kurulmuş olan ÇOMÜ, Türkiye Cumhuriyeti çağdaş değerlerine bağlı davranış, çalışma ve yönetim anlayışıyla; teknolojik altyapı lojistiğiyle azami özenle ders veren, öğrenciye liderlik yapan, ulusal ve uluslararası düzeyde yayın yapan, bildiri sunan, akademik etkinlik organize eden, yakın ve uzak çevreyle sürdürülebilir sosyal, mesleki diyalog kuran, kurumsal katkı için proje önerme motivasyonu yüksek öğretim üyeleriyle; akademik yükseltmeyi ve değerlendirmeyi objektif kılan uluslararası normlardaki kriterleriyle; eğitim-öğretim, araştırma, sosyal ve akademik etkinlik, çevre koordinasyonu, öğrenci beklentileri, büyüme ve geliştirme konularında yüksek motivasyonla lojistik katkı sağlayan idari kadrosuyla, araştırmalar yapmayı ve araştırma sonuçlarının mümkün olan en geniş çevrelere sunulmasını ilke edinmiştir.

ÇOMÜ Açık Erişim içeriğinin oluşmasında ve bu içeriğin bilim çevrelerinin hizmetine sunulmasında üniversitemiz stratejik öneme sahip kurumlar arasındadır. Üniversitemizin ürettiği bilimsel bilgi, etik ve yasalar çerçevesinde özgürce erişilebilir olmalıdır; çünkü bilimsel bilgiye erişim özgürlüğü tüm araştırmacılar için nitelikli bilgi ve buna dayalı ürün ve hizmetlerin meydana getirilmesini sağlayacak çok önemli bir destek faktörüdür. Bu nedenle ÇOMÜ, çalışanlarına ait akademik çalışmaları mümkün olan en geniş çevrelere ulaştırabileceği bir Açık Erişim Sistemi kurmaya karar vermiştir. ÇOMÜ Kütüphanesi, üniversite çalışanlarına ait bilimsel çalışmaların uygun formatlarda derlenmesinde, uzun süreli korunmasında ve en geniş şekilde erişime sunulmasında önemli bir rol oynayacaktır.

POLİTİKA AMAÇLARI KAPSAM

Bu politika ÇOMÜ tarafından doğrudan ya da dolaylı olarak desteklenen ve ÇOMÜ Çalışanları tarafından üniversitede çalıştıkları süre içerisinde oluşturulan tüm akademik çalışmaları kapsar.

ÇOMÜ Çalışanları tarafından oluşturulan ve dağınık ortamda bulunan; bilimsel makale, bildiri metinleri, kitap ve kitap bölümleri, ders materyalleri, tezler, proje raporları, afiş ve video kayıtları, patent başvuruları, kütüphane koleksiyonunda bulunan nadir eserler vb. yayınların ÇOMÜ Açık Erişim Sistemi'ne girilebilmesini ve bu kaynakların tüm paydaşlara telif haklarına dikkat edilecek şekilde sunulmasını kapsar. Ayrıca üniversitenin eğitim öğretim ve araştırma faaliyetleri sonucunda ortaya çıkan her türlü materyalin ÇOMÜ Açık Erişim Sistemi'nde paylaşılmasını sağlar.

ÇOMÜ Çalışanları tarafından yapılan bir akademik çalışma daha önce farklı bir açık erişim arşivinde depolanmış ise ÇOMÜ Açık Erişim Sistemi'nde yeniden depolanması isteğe bağlıdır.

TANIMLAR

ÇOMÜ Çalışanları:Bu politikada ÇOMÜ akademisyenleri, personeli ve öğrencileri "ÇOMÜ Çalışanları" olarak adlandırılmıştır. ÇOMÜ’de bir dönem hizmet verdikten sonra başka kurumlara geçen ve ÇOMÜ’de kaldıkları sürece üretmiş oldukları akademik yayınları sisteme girmek isteyen kişiler de ÇOMÜ Çalışanları kapsamındadır.

Açık Erişim:ÇOMÜ Çalışanları tarafından gerçekleştirilen yayınların tam metinlerine finansal, yasal ve teknik engeller olmaksızın erişebilmeyi ifade eder. Açık erişimin içeriğinde; bilimsel makale, bildiri metinleri, kitap ve kitap bölümleri, ders materyalleri, tezler, proje raporları, patent başvuruları, afiş ve video gibi üniversitenin eğitim-öğretim ve akademik faaliyetleri sonucunda ortaya çıkan-çıkacak olan her türden materyal ve yayın bulunur.

Kurumsal Akademik Arşiv:ÇOMÜ bünyesinde üretilen akademik çalışmaların arşivlenerek açık erişime sunulduğu sistemlerdir.

Akademik Çalışmalar:ÇOMÜ çalışanları tarafından yapılan tüm bilimsel çalışmaları ifade eder.

İvedi Arşivleme:Akademik çalışmaların hakem denetiminden geçmiş hallerinin (ön baskılarının) yayın tarihinden geç olmamak koşulu ile ÇOMÜ Açık Erişim Sistemi'nde depolanması ve erişime açılması sürecini ifade eder.

Arşivleme:Akademik çalışmaların ÇOMÜ Açık Erişim Sistemi'nde depolanmasını ifade eder.

Ambargo:Araştırma sonuçlarının belli bir süre (6 ayı geçmeyecek şekilde) erişime kapalı tutulmasını ifade eder.

İLKELER

ÇOMÜ Çalışanları, akademik çalışmalarının uzun dönemli derlenmesi ve korunması konusunda aşağıdaki koşulları kabul eder:

ÇOMÜ Çalışanları yukarıdaki ilkeler ile birlikte, bir akademik dergide yayımlanması onaylanmış olan akademik çalışmalara en üst düzeyde erişimin desteklenmesi için aşağıdaki süreçleri takip etmeyi onaylar:

LİSANSLAMA

ÇOMÜ Çalışanları, bilimsel çalışmalarının ÇOMÜ Kütüphanesi tarafından işletilecek olan ÇOMÜ Açık Erişim Sistemi'nde kamuya açık olarak açık dağıtım ve koruma prensiplerine uygun şekilde depolanacağını kabul eder. Yasal koşullar çerçevesinde her ÇOMÜ Çalışanı bilimsel çalışmalarını yayıncılarla yapmış olduğu anlaşmaların koşullarını çiğnemeyecek şekilde tekelci olmayan, geri alınamaz ve tüm dünyada geçerli bir lisans anlaşması ile ÇOMÜ Açık Erişim Sistemi'nde depolamaya onay verir. Bu politikanın onayı, Rektör veya görevlendirdiği bir sorumlu tarafından takip edilir.

Bu politikanın etkin biçimde uygulanabilmesi için aşağıdaki koşullara dikkat edilmelidir: